«خلأ موقت» اثری است از جی. کی. رولینگ (نویسنده‌ی بریتانیایی، متولد ۱۹۶۵) که در سال ۲۰۱۲ منتشر شده است. این رمان داستان جامعه‌ای کوچک در انگلستان است که پس از مرگ یکی از اعضای شورای شهر، رقابت‌های سیاسی، شکاف‌های طبقاتی، تعارض‌های خانوادگی و رازهای پنهان زندگی ساکنانش به‌تدریج آشکار می‌شود.
درباره‌ی خلأ موقت
«خلأ موقت» (The Casual Vacancy) نخستین رمان بزرگسالان جی. کی. رولینگ، نویسنده نامدار بریتانیایی و خالق مجموعه پرآوازه هری پاتر است که در سال ۲۰۱۲ منتشر شد. رولینگ که پیش از این با خلق دنیای جادویی هری پاتر به شهرتی جهانی دست یافته بود، در این اثر مسیری کاملاً متفاوت را در پیش گرفت و خوانندگانش را از جهان خیال‌انگیز جادوگران به شهری کوچک و ظاهراً آرام در انگلستان برد.
شهری که در پس ظاهر منظم و زندگی روزمره ساکنانش، با مجموعه‌ای از اختلافات اجتماعی، تعارض‌های خانوادگی، محرومیت‌های اقتصادی و رازهای انسانی دست‌وپنجه نرم می‌کند. انتشار این کتاب، به دلیل فاصله چشمگیر آن با آثار پیشین نویسنده، یکی از رویدادهای ادبی مورد توجه سال ۲۰۱۲ بود.
عنوان کتاب، «خلأ موقت»، به‌ظاهر به جایگاهی خالی در شورای محلی شهر پاگفورد اشاره دارد؛ جایگاهی که پس از مرگ ناگهانی یکی از اعضای شورا خالی می‌ماند و باید برای آن جانشینی انتخاب شود. بااین‌حال، این عنوان در لایه‌ای عمیق‌تر، معنایی نمادین نیز پیدا می‌کند.
خلأهایی که در زندگی شخصیت‌های داستان وجود دارند، بسیار فراتر از یک کرسی خالی در شورای شهرند: خلأ عاطفی در خانواده‌ها، فاصله میان طبقات اجتماعی، فقدان تفاهم میان نسل‌ها و ناتوانی انسان‌ها در برقراری ارتباطی صادقانه با یکدیگر. رولینگ از یک اتفاق ظاهراً ساده و اداری، نقطه آغازی برای آشکار کردن شکاف‌های عمیق جامعه‌ای می‌سازد که در ظاهر از آرامش و ثبات برخوردار است.
پاگفورد شهری خیالی در انگلستان است؛ مکانی که زندگی ساکنان آن بر پایه سنت‌ها، روابط دیرینه، شناخت متقابل و مناسبات اجتماعی شکل گرفته است. شهر در نگاه نخست، نمونه‌ای از یک جامعه کوچک و منظم به نظر می‌رسد که مردمش یکدیگر را می‌شناسند و مسائل مشترکشان را از طریق نهادهای محلی حل‌وفصل می‌کنند.
اما همین نزدیکی ظاهری، زمینه‌ساز شکل‌گیری رقابت‌ها، کینه‌ها، قضاوت‌ها و دشمنی‌های پنهانی است. در چنین محیطی، گذشته افراد به‌سادگی فراموش نمی‌شود و هر اختلاف کوچک می‌تواند به بحرانی بزرگ تبدیل شود. نویسنده با دقتی قابل توجه، فضای یک شهر کوچک انگلیسی و پیچیدگی روابط اجتماعی در آن را به تصویر می‌کشد.
یکی از مهم‌ترین موضوعات کتاب، تقابل میان طبقات اجتماعی و اقتصادی است. پاگفورد از دو فضای متفاوت تشکیل شده است: از یک سو، خانواده‌هایی برخوردار که به حفظ موقعیت و امتیازات اجتماعی خود اهمیت می‌دهند و از سوی دیگر، مردمی که در حاشیه جامعه زندگی می‌کنند و با فقر، بیکاری، مشکلات خانوادگی و محرومیت‌های گوناگون روبه‌رو هستند.
این دو جهان، اگرچه در محدوده جغرافیایی واحدی قرار دارند، از نظر فرصت‌ها، امکانات و حتی نگاهشان به زندگی فاصله‌ای چشمگیر با یکدیگر دارند. رولینگ نشان می‌دهد که چگونه موقعیت اقتصادی و پیشینه خانوادگی می‌تواند بر روابط انسانی، فرصت‌های فردی و جایگاه اجتماعی افراد تأثیر بگذارد.
در مرکز بسیاری از منازعات اجتماعی داستان، مسئله‌ای مرتبط با آینده یک مرکز حمایتی و خدمات اجتماعی به نام فیلدز قرار دارد. این مرکز برای گروهی از شهروندان آسیب‌پذیر، از جمله افرادی که با مشکلات اقتصادی و اجتماعی دست‌وپنجه نرم می‌کنند، اهمیت فراوانی دارد. اختلاف‌نظر درباره ادامه فعالیت آن، به یکی از محورهای اصلی رقابت‌های سیاسی و اجتماعی شهر تبدیل می‌شود.
در ظاهر، بحث بر سر نحوه تخصیص منابع عمومی و مدیریت خدمات محلی است؛ اما در واقع، این اختلاف به پرسش‌هایی اساسی درباره مسئولیت اجتماعی، عدالت، همدلی و حق برخورداری انسان‌ها از حمایت جامعه گره می‌خورد. رولینگ از این موضوع برای نشان دادن فاصله میان تصمیم‌گیرندگان و کسانی استفاده می‌کند که مستقیماً از تصمیم‌های آنان تأثیر می‌پذیرند.
یکی دیگر از ویژگی‌های برجسته رمان، توجه نویسنده به زندگی خانوادگی و روابط پیچیده میان والدین و فرزندان است. خانواده‌های داستان، برخلاف تصویری که ممکن است از یک جامعه کوچک و سنتی انتظار داشته باشیم، چندان آرام و یکپارچه نیستند. در پس زندگی روزمره آن‌ها، سوءتفاهم‌ها، سرخوردگی‌ها، انتظارات برآورده‌نشده و تعارض‌هایی وجود دارد که گاه سال‌ها پنهان مانده‌اند.
رولینگ به‌ویژه به دنیای نوجوانان توجه می‌کند؛ نوجوانانی که در تلاش برای یافتن هویت مستقل خود هستند، اما در محیطی سرشار از فشارهای خانوادگی، محدودیت‌های اجتماعی و قضاوت‌های دیگران زندگی می‌کنند. نگاه نویسنده به این نسل، همدلانه و در عین حال واقع‌گرایانه است.
رولینگ در این کتاب بار دیگر نشان می‌دهد که توانایی چشمگیری در خلق شخصیت‌های متعدد و ترسیم روابط پیچیده میان آن‌ها دارد. «خلأ موقت» رمانی شخصیت‌محور است که در آن هیچ فردی صرفاً برای پیشبرد یک خط داستانی ساده حضور ندارد. شخصیت‌ها هر یک گذشته، انگیزه‌ها، ضعف‌ها، ترس‌ها و خواسته‌های خاص خود را دارند و رفتارشان اغلب از ترکیب عوامل شخصی و اجتماعی تأثیر می‌پذیرد.
نویسنده به‌جای تقسیم شخصیت‌ها به دو گروه کاملاً مشخص خوب و بد، پیچیدگی‌های اخلاقی انسان‌ها را به نمایش می‌گذارد. حتی کسانی که در نگاه نخست قابل سرزنش به نظر می‌رسند، ممکن است در پس رفتارهایشان با رنج‌ها و محرومیت‌هایی روبه‌رو باشند که درک آن‌ها قضاوت درباره‌شان را دشوارتر می‌کند.
از نظر ساختار روایی، کتاب با بهره‌گیری از زاویه دید سوم‌شخص و جابه‌جایی میان شخصیت‌های گوناگون، تصویری چندوجهی از جامعه پاگفورد ارائه می‌دهد. خواننده در جریان داستان، با افکار، احساسات و نگرانی‌های افراد مختلف آشنا می‌شود و به‌تدریج درمی‌یابد که یک رویداد واحد می‌تواند برای هر فرد معنایی کاملاً متفاوت داشته باشد.
این شیوه روایت به نویسنده امکان می‌دهد تا بدون محدود شدن به نگاه یک شخصیت، لایه‌های مختلف جامعه را بررسی کند. همچنین، پیوند میان زندگی خصوصی افراد و تحولات اجتماعی شهر، به داستان انسجام می‌بخشد و نشان می‌دهد که چگونه تصمیم‌ها و رفتارهای ظاهراً شخصی می‌توانند پیامدهایی گسترده‌تر داشته باشند.
نثر رولینگ در «خلأ موقت» با آثار فانتزی او تفاوت دارد. در اینجا خبری از جهان‌های جادویی، موجودات افسانه‌ای و ماجراجویی‌های فراواقعی نیست؛ در عوض، نویسنده با زبانی واقع‌گرا و جزئی‌نگر به سراغ موضوعاتی می‌رود که در زندگی روزمره جوامع معاصر حضور دارند. او در توصیف محیط‌ها، رفتارها و مناسبات انسانی دقت زیادی به خرج می‌دهد و از خلال گفت‌وگوها و موقعیت‌های عادی، تنش‌های عمیق اجتماعی را آشکار می‌کند. طنز تلخ و گاه گزنده کتاب نیز به برجسته شدن تناقض‌های رفتاری شخصیت‌ها و فاصله میان ادعاهای اخلاقی و عملکرد واقعی آن‌ها کمک می‌کند.
یکی از جنبه‌های قابل تأمل رمان، نگاه انتقادی آن به سازوکارهای قدرت در جوامع کوچک است. شورای شهر، انتخابات محلی و رقابت برای دستیابی به یک موقعیت اجتماعی، در این اثر صرفاً موضوعاتی اداری و سیاسی نیستند؛ بلکه بستری برای نمایش جاه‌طلبی، تعصب، منافع شخصی و تلاش افراد برای حفظ جایگاه خود به شمار می‌روند.
رولینگ نشان می‌دهد که حتی در محیطی محدود و به‌ظاهر ساده، قدرت می‌تواند روابط انسانی را تحت تأثیر قرار دهد و اختلاف‌های کوچک را به منازعاتی گسترده تبدیل کند. از این منظر، پاگفورد را می‌توان تصویری کوچک‌شده از جامعه‌ای بزرگ‌تر دانست؛ جامعه‌ای که در آن منافع فردی و جمعی همیشه در هماهنگی با یکدیگر قرار ندارند.
انتشار «خلأ موقت» واکنش‌های متفاوتی در میان منتقدان و خوانندگان برانگیخت. برخی از منتقدان، جسارت رولینگ در فاصله گرفتن از فضای هری پاتر و پرداختن به موضوعات جدی اجتماعی را ستودند و توانایی او در خلق شخصیت‌های متعدد و فضاسازی واقع‌گرایانه را تحسین کردند. در مقابل، گروهی نیز به تعدد شخصیت‌ها، حجم بالای روایت و پرداخت گاه تلخ و بی‌پرده کتاب انتقاد داشتند.
با وجود این اختلاف‌نظرها، اثر توانست توجه گسترده‌ای به خود جلب کند و نشان دهد که رولینگ قصد ندارد موفقیت ادبی خود را صرفاً به مجموعه‌ای که شهرت جهانی برایش به ارمغان آورده بود محدود کند. این کتاب همچنین در جوایز انتخاب خوانندگان گودریدز سال ۲۰۱۲، جایزه بهترین داستان را به دست آورد.
«خلأ موقت» را می‌توان رمانی درباره انسان‌هایی دانست که در کنار یکدیگر زندگی می‌کنند، اما لزوماً یکدیگر را نمی‌شناسند؛ درباره جامعه‌ای که در آن فاصله میان برخورداری و محرومیت، میان قدرت و ناتوانی و میان ظاهر زندگی و واقعیت پنهان آن، بیش از آن چیزی است که در نگاه نخست به نظر می‌رسد. رولینگ در این اثر نشان می‌دهد که چگونه تعصبات، بی‌تفاوتی و خودخواهی می‌توانند در روابط روزمره ریشه بدوانند و چگونه تصمیم‌هایی که در ظاهر کوچک و محلی هستند، ممکن است بر زندگی انسان‌های بسیاری تأثیر بگذارند. اهمیت کتاب تنها در روایت یک رقابت سیاسی یا ترسیم زندگی شهری کوچک خلاصه نمی‌شود؛ بلکه در تلاش آن برای کاوش در پیچیدگی‌های اخلاقی و اجتماعی انسان معاصر است.
در نهایت، «خلأ موقت» اثری متفاوت در کارنامه ادبی جی. کی. رولینگ و تجربه‌ای تازه برای خوانندگانی است که او را با دنیای هری پاتر می‌شناسند. این رمان از مخاطب می‌خواهد از سطح قضاوت‌های شتاب‌زده عبور کند و به انگیزه‌ها، شرایط و رنج‌هایی بیندیشد که رفتار انسان‌ها را شکل می‌دهند.
پاگفورد، با همه محدودیت‌های جغرافیایی‌اش، به جهانی کوچک از جامعه انسانی تبدیل می‌شود؛ جهانی که در آن هر فرد بخشی از یک شبکه پیچیده از روابط، مسئولیت‌ها و تعارض‌هاست. «خلأ موقت» یادآور این حقیقت است که گاهی بزرگ‌ترین شکاف‌های یک جامعه نه در مرزهای جغرافیایی، بلکه در فاصله میان انسان‌هایی شکل می‌گیرند که هر روز در کنار یکدیگر زندگی می‌کنند.
رمان خلأ موقت در وب‌سایت goodreads دارای امتیاز ۳.۳۱ با بیش از ۳۳۹۰۰۰ رای و ۳۳۰۰۰ نقد و نظر است. این کتاب در ایران با ترجمه‌ای از ویدا اسلامیه به بازار عرضه شده است.
خلاصه‌ی داستان خلأ موقت
داستان رمان «خلأ موقت» (The Casual Vacancy) با مرگ ناگهانی بری فِیروِدِر، یکی از اعضای شورای شهر پاگفورد، آغاز می‌شود. بری مردی میانسال و محبوب است که مرگ غیرمنتظره‌اش، جامعه کوچک و آرام شهر را در بهت و اندوه فرو می‌برد. اما این اتفاق، خیلی زود فراتر از یک فقدان شخصی اهمیت پیدا می‌کند؛ زیرا با خالی ماندن کرسی او در شورای شهر، رقابتی سیاسی و اجتماعی برای تصاحب این جایگاه شکل می‌گیرد؛ رقابتی که اختلافات پنهان میان ساکنان پاگفورد را آشکار می‌سازد.
پاگفورد شهری کوچک در انگلستان است که در ظاهر، محیطی آرام، سنتی و برخوردار از روابط اجتماعی نزدیک دارد. بااین‌حال، در پس این ظاهر، جامعه به دو گروه عمده تقسیم شده است: خانواده‌های مرفه و بانفوذی که به حفظ موقعیت و امتیازات خود اهمیت می‌دهند و خانواده‌هایی که با مشکلات اقتصادی، محرومیت و آسیب‌های اجتماعی دست‌وپنجه نرم می‌کنند. یکی از مهم‌ترین موضوعات اختلاف میان این دو گروه، آینده مرکز حمایتی فیلدز است؛ مرکزی که خدمات اجتماعی و درمانی مهمی به ساکنان محروم منطقه ارائه می‌دهد و ادامه فعالیت آن به مسئله‌ای مناقشه‌برانگیز تبدیل شده است.
در میان کسانی که به موضوع فیلدز اهمیت می‌دهند، هوارد مولیسون، عضو بانفوذ شورای شهر و صاحب یک فروشگاه مواد غذایی، قرار دارد. او و همسرش شرلی از چهره‌های سرشناس و تأثیرگذار پاگفورد هستند و تمایل دارند جایگاه اجتماعی و سیاسی خود را حفظ کنند. هوارد از مخالفان سرسخت ادامه فعالیت فیلدز است و تلاش می‌کند با استفاده از نفوذ و ارتباطات خود، شرایط را به سود دیدگاهش تغییر دهد. در مقابل، کسانی نیز وجود دارند که معتقدند تعطیلی این مرکز، زندگی افراد آسیب‌پذیر را دشوارتر خواهد کرد.
سایمون پرایس، یکی دیگر از ساکنان شهر، مردی است که در ظاهر برای پیشرفت خانواده‌اش تلاش می‌کند، اما در زندگی خصوصی با مشکلات فراوانی روبه‌روست. همسرش روث، پرستاری است که می‌کوشد خانواده را در کنار یکدیگر نگه دارد و دو پسرشان، اندرو و پل، هر یک به شیوه‌ای متفاوت با شرایط دشوار خانه کنار می‌آیند. اندرو نوجوانی حساس و درون‌گراست که از رفتارهای پدرش رنج می‌برد و در جست‌وجوی راهی برای رهایی از فضای آزاردهنده خانواده است. رابطه او با گایا، دختری که به‌تازگی به پاگفورد آمده، نیز بخشی از تحولات زندگی او را شکل می‌دهد.
در سوی دیگر داستان، خانواده وال با مشکلات خاص خود زندگی می‌کنند. تری وال، زنی که با اعتیاد و دشواری‌های زندگی دست‌وپنجه نرم می‌کند، همراه فرزندانش، کریستال و رابی، در شرایطی نامساعد قرار دارد. کریستال، دختر نوجوان خانواده، شخصیتی سرسخت و پیچیده دارد و در عین حال مسئولیت سنگینی در قبال برادر کوچک‌ترش احساس می‌کند. او با وجود مشکلات فراوان، تلاش می‌کند از رابی مراقبت کند و در برابر شرایطی که زندگی‌اش را محدود کرده‌اند، مقاومت نشان دهد. زندگی این خانواده به‌ویژه از آن جهت اهمیت دارد که سرنوشتشان با آینده مرکز فیلدز و تصمیم‌های شورای شهر ارتباط نزدیکی پیدا می‌کند.
در میان شخصیت‌های دیگر، کولین وال، مدیر مدرسه، و همسرش تسا نیز جایگاه مهمی دارند. کولین مردی وظیفه‌شناس و تا حدی مضطرب است که زندگی حرفه‌ای و خانوادگی‌اش تحت تأثیر مسئولیت‌ها و نگرانی‌های فراوان قرار دارد. تسا که مشاور مدرسه است، ارتباط نزدیکی با نوجوانان و مشکلات آنان دارد و می‌کوشد به دانش‌آموزانی که با دشواری‌های خانوادگی و اجتماعی روبه‌رو هستند کمک کند. پسر نوجوان آن‌ها، استوارت که بیشتر با نام فَتس شناخته می‌شود، نیز از شخصیت‌های مهم داستان است. او با نگرشی متفاوت به زندگی و روابط انسانی، درگیر پرسش‌هایی درباره آزادی، صداقت، هویت و معنای واقعی بلوغ است.
در همین حال، خانواده جَو و مایلز مولیسون نیز درگیر مسائل و تنش‌های خاص خود هستند. مایلز، پسر هوارد و شرلی، وکیل موفقی است که در کنار همسرش سامانتا زندگی می‌کند. سامانتا از زندگی خانوادگی و اجتماعی خود رضایت چندانی ندارد و احساس می‌کند در حصار انتظارات و محدودیت‌های زندگی روزمره گرفتار شده است. دختران نوجوان آن‌ها، لیبی و موری، نیز هر یک با دغدغه‌های دوران نوجوانی و روابط خانوادگی مواجه‌اند. در مجموع، خانواده مولیسون تصویری از طبقه برخوردار شهر ارائه می‌دهد که با وجود رفاه ظاهری، از تنش‌ها و نارضایتی‌های درونی خالی نیست.
با نزدیک شدن انتخابات میان‌دوره‌ای شورای شهر، رقابت میان طرفداران و مخالفان ادامه فعالیت فیلدز شدت می‌گیرد. مرگ بری، که پیش از این در حمایت از مرکز نقش مهمی داشته، شرایط را برای تغییر موازنه قدرت فراهم کرده است. نامزدهای مختلف با انگیزه‌های متفاوت وارد میدان می‌شوند و هر یک می‌کوشند حمایت دیگران را به دست آورند. در این میان، اختلافات قدیمی، رقابت‌های شخصی و منافع خانوادگی با مسائل عمومی درهم می‌آمیزند. آنچه در ابتدا یک انتخابات محلی به نظر می‌رسد، به تدریج به عرصه‌ای برای آشکار شدن چهره واقعی بسیاری از ساکنان شهر تبدیل می‌شود.
هم‌زمان با تحولات سیاسی، روابط میان نوجوانان پاگفورد نیز پیچیده‌تر می‌شود. آن‌ها با مشکلاتی مانند فشارهای خانوادگی، تمسخر و آزار همسالان، تجربه عشق و دوستی، احساس تنهایی و تلاش برای یافتن جایگاه خود در جامعه روبه‌رو هستند. برخی از آنان در تلاش‌اند از محیط محدودکننده خانواده فاصله بگیرند و برخی دیگر می‌کوشند با شرایطی که در آن گرفتار شده‌اند کنار بیایند. ارتباط میان زندگی نوجوانان و تصمیم‌های بزرگسالان، یکی از محورهای مهم روایت است و نشان می‌دهد که تعارض‌های نسل بزرگ‌تر چگونه می‌تواند بر آینده نسل جوان تأثیر بگذارد.
در ادامه، رویدادهای مختلف به شکلی پیش می‌روند که زندگی شخصیت‌ها بیش از پیش درهم تنیده می‌شود. رقابت‌های سیاسی، اختلافات خانوادگی و مشکلات اجتماعی، به تدریج فضای شهر را متشنج‌تر می‌کنند و روابطی را که پیش‌تر بر پایه اعتماد یا مصلحت شکل گرفته بودند، تحت فشار قرار می‌دهند. در این میان، رفتارها و تصمیم‌های شخصیت‌ها پیامدهایی پیش‌بینی‌نشده به همراه دارند و برخی از آنان ناچار می‌شوند با واقعیت‌هایی روبه‌رو شوند که مدت‌ها از آن‌ها گریخته‌اند.
«خلأ موقت» در نهایت، تصویری چندلایه از جامعه‌ای کوچک ارائه می‌دهد که در آن زندگی خصوصی افراد از مسائل عمومی جدا نیست. سرنوشت خانواده‌های پاگفورد، رقابت بر سر کرسی خالی شورای شهر و مناقشه درباره آینده مرکز فیلدز، در مسیری به هم پیوند می‌خورند که روابط انسانی و مناسبات اجتماعی شهر را دگرگون می‌کند.
جی. کی. رولینگ با دنبال کردن زندگی شخصیت‌های متعدد، نشان می‌دهد که پشت چهره آرام یک جامعه کوچک، چه اندازه رنج، تعارض، خودخواهی، امید و نیاز به همدلی پنهان شده است؛ روایتی که بدون افشای گره اصلی و پایان داستان، خواننده را با پرسش‌هایی درباره مسئولیت فردی، عدالت اجتماعی و پیچیدگی رفتار انسان تنها می‌گذارد.
بخش‌هایی از خلأ موقت
از نظر فَتس، اشتباهی که نودونه درصد انسان‌ها مرتکب می‌شدند، این بود که از آنچه واقعاً بودند شرم داشتند، درباره‌اش دروغ می‌گفتند و تلاش می‌کردند به شخص دیگری تبدیل شوند. صداقت، پول رایج فَتس بود؛ سلاح و سپر دفاعی‌اش. وقتی صادق بودی، مردم را می‌ترساندی؛ شوکه‌شان می‌کردی
. فَتس دریافته بود که دیگران در باتلاق شرمندگی و تظاهر گرفتارند و وحشت دارند مبادا حقیقت وجودشان به بیرون درز کند؛ اما او مجذوب بی‌پیرایگی بود، مجذوب هر آنچه زشت اما صادقانه بود، مجذوب آن جنبه‌های چرک و ناپاک زندگی که امثال پدرش از آن‌ها احساس شرمساری و انزجار می‌کردند. فَتس زیاد به مسیحاها و مطرودان می‌اندیشید؛ به مردانی که برچسب دیوانه یا مجرم بر آن‌ها زده بودند؛ به ناسازگاران والامنشی که توده‌های خواب‌آلود از خود می‌راندند.
…………………
فَتس کم‌کم به این فکر می‌رسید که اگر تمام باورهای پذیرفته‌شده و حکمت‌های رایج را وارونه کنی، به حقیقت دست خواهی یافت. او می‌خواست از میان هزارتوهای تاریک عبور کند و با غرابت‌هایی که در اعماق آن‌ها کمین کرده بودند، پنجه در پنجه شود؛ می‌خواست پرده از تقدس‌نمایی‌ها بدرد و ریاکاری را برملا کند؛ می‌خواست تابوها را درهم بشکند و از قلب‌های خونین آن‌ها عصاره خرد را بیرون بکشد؛ می‌خواست به مرتبه‌ای از رهایی اخلاقی دست یابد و در آیینی وارونه، به سوی نادانی و سادگی غسل تعمید داده شود.
………………….
روزی روزگاری، پارمیندر داستان بِهای کانهاییا را برای بری تعریف کرده بود؛ قهرمان سیک‌مذهبی که به مجروحان جنگ، بی‌آنکه میان دوست و دشمن تفاوتی قائل شود، یاری می‌رساند. هنگامی که از او پرسیدند چرا بدون تبعیض به همه کمک می‌کند، بِهای کانهاییا پاسخ داده بود که نور خداوند از وجود تک‌تک انسان‌ها می‌تابد و او قادر نیست میان آن‌ها تمایزی قائل شود.
اگر به کتاب خلأ موقت علاقه دارید، بخش معرفی برترین آثار جی. کی. رولینگ در وب‌سایت هر روز یک کتاب، شما را با سایر آثار این نویسنده نیز آشنا می‌کند.
